Kuruluş bittiğinde iş başlar.

Lisans belgesi elinize geçtiğinde dosya kapanmaz. O tarihten itibaren yıllık tekrar eden bir yükümlülük seti başlar: kurumlar vergisi kaydı, beyanname, muhasebe kayıtlarının tutulması, lisans yenileme, vize yenileme ve eşik aşılırsa KDV. Bu kalemlerin çoğu tek başına küçüktür. Asıl sorun, birinin atlanmasının diğerlerini kilitlemesidir. Yenilenmemiş bir kira sözleşmesi lisansı, süresi geçmiş bir lisans vize işlemlerini, iptal olmuş bir vize banka hesabını durdurur.

MEY INVESTMENT'ın kuruluş sonrasındaki rolü bir hatırlatma servisi değildir. Şirketiniz için bir uyum takvimi kurulur, hangi belgenin hangi tarihte kimden isteneceği önceden planlanır, lisanslı muhasebeci ve denetçilerle dosya hazırlanır, resmi portallardaki başvurular ve yenilemeler takip edilir. Teknik görüşü lisanslı meslek mensubu verir. Koordinasyon, dosya bütünlüğü ve zamanlama bizim tarafımızdadır.

Kuruluştan sonra aslında üç ayrı takvim aynı anda işler: BAE tarafındaki uyum yükümlülükleri, Türkiye tarafındaki beyan ve bildirim yükümlülükleri, bir de yapının sonunda devreye girecek çıkış süreci. Üçünü birlikte görmeden kurulan yapılar ilk yılın sonunda sürprizle karşılaşır. Bu sayfanın amacı o sürprizi baştan kaldırmaktır. Sayfadaki mevzuat bilgileri hazırlandığı tarih itibarıyla derlenmiştir; BAE ve Türkiye mevzuatı sık değişir, her dosyada güncel teyit alınır.

Aşağıdaki tablo tipik bir serbest bölge şirketinin tekrar eden yükümlülüklerini gösterir. Son tarihler lisans tipine, serbest bölgeye, mali yıl kapanışınıza ve Federal Vergi İdaresi (FTA) kayıtlarınıza göre değişir. Tablo bir takvim iskeletidir; sizin şirketinize özgü tarihler kuruluş belgeleriniz üzerinden ayrıca çıkarılır ve teyit edilir. Tablodaki tutar ve süreler göstergedir, mevzuat değişikliklerinde güncellenir.

Pratikte en çok atlanan üç kalem şunlardır: faaliyet olmasa bile verilmesi gereken kurumlar vergisi beyannamesi, lisans yenilemeye bağlı kira ve ofis belgeleri, bir de establishment card gibi göze görünmeyen ama vize işlemlerini kilitleyen kartlar. Bunların hiçbiri karmaşık değildir. Hepsi zamanlama meselesidir ve hepsi önceden kurulan bir takvimle yönetilebilir.

Muhasebe kayıtlarının düzenli tutulması bu takvimin görünmeyen omurgasıdır. Beyanname, denetim raporu, banka uyum incelemesi ve gerektiğinde tasfiye; hepsi aynı kayıtlardan beslenir. Kayıtları yıl sonunda toparlamaya çalışmak hem maliyeti hem hata riskini yükseltir. Aylık ritimde ilerleyen bir defter, yıl sonunda tek günlük iştir. Kayıtların eksikliği yalnızca ceza riski değil, banka ve denetim tarafında da doğrudan bir tıkanma sebebidir.

BAE'de kurumlar vergisi, 1 Haziran 2023'te veya sonrasında başlayan mali yıllar için yürürlüktedir. 375.000 AED'i aşan vergilendirilebilir kârda oran yüzde 9, bu tutara kadar olan kısımda yüzde 0'dır. Bu, düşük oranlı ama gerçek bir vergi rejimidir; vergisiz bir yapı değildir. Maaş ve benzeri kişisel gelirler üzerinden alınan bir gelir vergisi BAE'de yoktur; ancak gerçek kişilerin BAE'deki ticari faaliyet cirosu bir takvim yılında 1 milyon AED'i aşarsa kurumlar vergisi kapsamına girer. Bu ayrımı doğru kurmak, hem beklenti hem planlama açısından belirleyicidir.

Serbest bölge şirketleri için kritik nüans şudur: Nitelikli Serbest Bölge Kişisi (QFZP) statüsündeki bir şirkete 375.000 AED'lik yüzde 0 dilimi UYGULANMAZ. QFZP'nin nitelikli geliri yüzde 0, nitelikli olmayan geliri ise ilk dirhemden itibaren yüzde 9 oranında vergilenir. Ayrıca QFZP, Küçük İşletme İstisnasından (Small Business Relief) yararlanamaz. Yani QFZP her zaman ve otomatik olarak avantajlı değildir; gelir kompozisyonuna bakmak gerekir.

QFZP statüsü bir kez kazanılıp unutulan bir rozet değildir. Yeterli ekonomik varlık, nitelikli faaliyet kapsamı, nitelikli olmayan gelirde de minimis sınırlarının aşılmaması, transfer fiyatlandırması dokümantasyonu ve denetlenmiş mali tablo gibi şartların her yıl sürdürülmesi gerekir. Statü kaybedilirse etkisi yalnızca o yılla sınırlı kalmayabilir. Bu nedenle QFZP'de kalmayı hedefleyen şirketlerde yıllık gözden geçirme, defter kapanışından önce yapılır.

Bazı şirketler için doğru cevap QFZP'de ısrar etmek değil, standart rejimde kalıp 375.000 AED'lik dilimden yararlanmaktır. Hangisinin uygun olduğu; müşteri profilinize, gelirin serbest bölge içinden mi dışından mı doğduğuna ve maliyet yapınıza bağlıdır. Bu değerlendirme, lisanslı meslek mensubunun teknik görüşüyle birlikte yapılır; biz seçenekleri ve sonuçlarını sizin için yan yana koyarız. Kurumlar vergisi mevzuatı ve idare rehberleri sık güncellendiği için bu bölüm her dosyada güncel metinle karşılaştırılır.

MEY INVESTMENT süreç koordinasyonu yapar. Teknik görüşü, o alanda yetkili ve lisanslı meslek mensubu verir. Bu bir formalite değil, çalışma modelinin temelidir. Vergi teknik görüşü lisanslı vergi uzmanı ve yetkili meslek mensubu tarafından, hukuki metinler yetkili avukat tarafından, denetim raporu ise ilgili serbest bölgenin tanıdığı bağımsız denetim firması tarafından üretilir. Biz bu isimleri kendimiz için değil, sizin dosyanız için bir araya getiririz.

Bu ayrım Türkiye mevzuatı bakımından da zorunludur. Vergi beyan ve tasdik işlerinde 3568 sayılı Kanun SMMM ve YMM'lere; hukuki mütalaa ve temsilde 1136 sayılı Avukatlık Kanunu madde 35 avukatlara tekel tanır. Yatırım danışmanlığı ise 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu kapsamında SPK iznine tabidir. Dolayısıyla bu sayfada ve görüşmelerimizde kişiye özel vergi, hukuk veya portföy tavsiyesi verilmez. Verilen şey, sürecin doğru sırayla ve eksiksiz yürütülmesidir.

Pratikte bu şöyle görünür: siz tek bir muhataba anlatırsınız, biz soruyu doğru uzmana taşırız, gelen teknik görüşü uygulanabilir adımlara çeviririz, belgeleri toplar ve başvuruları takip ederiz. Uzman görüşü yazılı olarak size ait olur. Böylece hem sorumluluk zinciri nettir hem de ileride bir inceleme olduğunda dosyanız dayanaklıdır. Bu sayfadaki genel açıklamalar, alınacak yazılı teknik görüşün yerine geçmez.

Dubai'de şirket kurmak, Türkiye'deki yükümlülüklerinizi kendiliğinden bitirmez. Türkiye'de tam mükellef olmaya devam ediyorsanız dünya çapındaki geliriniz Türkiye'de beyana tabidir. GVK madde 3 ve 4 uyarınca ikametgâhı Türkiye'de olanlar ve bir takvim yılında Türkiye'de devamlı olarak altı aydan fazla oturanlar tam mükelleftir. Bu tespit, yapının geri kalanının nasıl kurulacağını belirleyen ilk sorudur.

Yapıyı kurarken üç Türkiye başlığı en baştan masaya konur: sermaye ihracı bildirimi, KEYK (kontrol edilen yabancı kurum) değerlendirmesi ve iş merkezi riski. Üçü de sonradan düzeltilmesi zor, ama başlangıçta yönetilmesi kolay konulardır. Aşağıdaki tablo bu takvimin iskeletidir; süreler ve merciler mevzuat değiştikçe güncellenir. Nihai değerlendirme, sizin kişisel durumunuza göre lisanslı meslek mensubuyla birlikte yapılır.

Her yapı bir gün kapanır. Kimi hedefine ulaştığı için, kimi iş modeli değiştiği için, kimi de Türkiye'ye dönüş kararı alındığı için. Kapanış, kuruluş kadar prosedürlüdür ve kuruluştan daha az affedicidir. Yarım bırakılmış bir tasfiye, aylar sonra ceza bildirimi ve engellenmiş bir vize başvurusu olarak geri döner. Bu nedenle çıkış senaryosunu kuruluş aşamasında konuşuruz.

Tasfiyenin en katı kalemi süredir, bedel değil. Alacaklılara yapılan gazete ilanı ve itiraz süresi kısaltılamaz. Vize iptalleri, kurum kapanış yazıları ve banka hesabının kapanışı sırayla ilerler; birini atlayıp diğerine geçemezsiniz. Gösterge nitelikte gerçekçi toplam süre 2 ila 6 aydır; dosyanın durumuna ve bölgeye göre değişir. Yurt dışında olan ortak ve çalışanların vize iptalleri bu süreyi uzatabilir.

Maliyet tarafında gösterge bir aralık vermek mümkündür. Küçük bir serbest bölge şirketinin tipik kapanış maliyeti, üçüncü taraf kalemler dahil yaklaşık 5.000 ila 15.000 AED (yaklaşık 1.350 ile 4.100 USD) bandındadır. Bu bant likidatör raporu, ilan bedeli, bölge iptal ücretleri ve vize iptal harçlarını kapsar. Ödenmemiş lisans cezaları, birikmiş kira borçları, vergi cezaları ve varsa denetim gecikmeleri bu banda DAHİL DEĞİLDİR. Her rakam göstergedir; kesin tutar bölgeden ve dosyadan teyit alınarak çıkarılır.

Dönüş kararı verildiğinde iki ayrı iş vardır: BAE tarafında yapının düzgün kapatılması, Türkiye tarafında mükellefiyetin doğru kurulması. İkisi aynı takvimde yürütülür. Şirket tasfiye edilmeden ikamet vizesinden vazgeçmek ya da vize iptal edilmeden banka hesabını kapatmaya çalışmak, süreci tıkayan klasik sıralama hatalarıdır. Doğru sıra: önce beyanlar ve kapanış belgeleri, sonra vize iptalleri, en son banka.

Vergi mukimliği tarafında geçiş yılı özellikle dikkat ister. Bir takvim yılında Türkiye'de altı ayı aşan bir bulunma, o yıl için tam mükellefiyet doğurabilir. BAE tarafında ise mukimlik, 85/2022 sayılı Karardaki 183 gün veya şartlı 90 gün testleriyle ölçülür; ikamet vizesinin varlığı tek başına yeterli değildir. Aynı yıl içinde BAE mukimliğinden çıkış ve Türkiye'ye giriş üst üste gelirse, gelirlerin hangi dönemde hangi ülkede beyan edileceği ayrıca kurgulanır. Bu kurgu, dönüş tarihini seçmeden önce yapılırsa çok daha rahat yönetilir.

Şirketi kapatmak yerine devam ettirmek de bir seçenektir; ancak Türkiye'ye yerleşen bir ortak için KVK madde 3'teki iş merkezi testi ve KVK madde 7'deki KEYK şartları yeniden değerlendirilir. Dubai'de kalan bir şirketi Türkiye'den yönetmeye başlamak, şirketin tamamının Türkiye'de tam mükellef sayılması sonucunu doğurabilir. Karar ne olursa olsun, bu iki maddeyi dönüşten önce masaya koymak gerekir.

BAE'de bulunan varlıklar için vasiyet yoksa, intikal varsayılan olarak yerel kişisel statü rejimine göre değerlendirilebilir ve Müslümanlar bakımından Şeriat esasları uygulanır. Müslüman olmayan yabancılar için mevzuat, 41/2022 sayılı Kararname ile getirilen medeni kişisel statü düzenlemesi ve kendi ülke hukukunun uygulanmasını talep etme imkânı gibi yollar tanır; ancak bu talebin sorunsuz işlemesi için önceden ve usulüne uygun düzenlenmiş bir belge gerekir. Uygulamada en yaygın çözüm DIFC Wills Service üzerinden kayıtlı vasiyettir. Abu Dabi tarafında da benzer bir kayıt imkânı bulunur.

Vasiyet olmadığı durumda pratik sonuç şudur: banka hesapları dondurulabilir, şirket hisselerinin devri mahkeme sürecine bağlanabilir, gayrimenkulün intikali uzayabilir. Bu, vergi meselesi değil erişim meselesidir. Mirasçıların varlığa ulaşması aylar sürebilir. DIFC Wills yoluyla düzenlenen vasiyet; gayrimenkul, şirket hissesi, banka hesabı ve küçük çocukların vesayeti gibi başlıkları ayrı ayrı kapsayacak şekilde kurgulanabilir.

Türkiye tarafı ayrıca değerlendirilir. Türkiye mukimi bir mirasçı, yurt dışındaki varlıklar bakımından da Veraset ve İntikal Vergisi kapsamında beyan yükümlüsü olabilir. Yani BAE'de vasiyet düzenlemek Türkiye'deki beyan yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. İki tarafın birlikte planlanması gerekir. Bu alanda metinleri yetkili avukat düzenler; MEY doğru uzmana yönlendirme, belge toplama ve süreç koordinasyonu yapar.

Varlık planlaması, şirket yapısını kurarken düşünülürse en ucuzdur. Hisselerin kimin adına olacağı, gayrimenkulün gerçek kişi mi şirket mi üzerinde tutulacağı ve banka hesabındaki yetkilendirmeler hem Golden Vize uygunluğunu hem intikali doğrudan etkiler. Örneğin gayrimenkul yoluyla Golden Vize için aranan en az 2 milyon AED değerindeki mülkün tapusu ve DLD onaylı değerleme belgesi gerçek kişi adına olmalıdır; mülkü şirket üzerinden tutmak bu yolu kapatır. Onay yine yetkili makamın takdirindedir.

Kuruluş sonrası destek, dosya bazlı çalışır. Sabit bir paket yerine şirketinizin gerçek yükü ölçülür: aylık işlem adedi, KDV mükellefiyeti olup olmadığı, çalışan ve vize sayısı, QFZP hedefi ve denetim gereksinimi. Bu beş değişken maliyetin tamamını belirler. Bedel, işe başlamadan önce yazılı olarak ve kalem kalem paylaşılır; neyin dahil neyin hariç olduğu ayrıca yazılır.

Üçüncü taraf kalemler için gösterge aralıklar şöyledir. Bağımsız denetim raporu yaklaşık 4.000 ile 12.000 AED (yaklaşık 1.100 ile 3.300 USD) bandındadır ve işlem hacmiyle değişir. Lisans yenileme bedeli genellikle ilk yıl lisans bedeline yakın seyreder. Vize yenilemede sağlık taraması, Emirates ID ve damga kalemleri ayrı ayrı tahakkuk eder. Tüm rakamlar göstergedir, teklif niteliği taşımaz; bölge ve kurum tarifeleri değişir, her dosyada güncel teyit alınır.

Süre beklentisi de baştan netleştirilir. Kuruluş tarafında gösterge aralıklar şunlardır: lisans 1-3 hafta, vize 2-4 hafta, banka hesabı 2-8 hafta, uçtan uca 4-10 hafta. Bunlar taahhüt değil, tipik gözlemdir. Banka hesabı açılışında onay, bankanın uyum biriminin takdirindedir. Vize başvurularında onay, yetkili göçmenlik makamının (Dubai'de GDRFA, federal tarafta ICP) takdirindedir. Bu iki cümle bizim çalışma sözleşmemizin de parçasıdır; kimse size sonuç taahhüdü vermemelidir.

MEY INVESTMENT, BAE'de kurumsal hizmet sağlayıcılığı ve gayrimenkul aracılığı bakımından DNFBP kapsamındaki yükümlülükleri esas alır; goAML kaydı ve AML/KYC programı bu işin ön koşuludur. Dubai'de mülk aracılığı RERA broker kartı ve DLD kaydı gerektirir. Bu yetkilerin bulunmadığı işlerde lisanslı broker ile eşleştirme ve yönlendirme modeliyle çalışılır. Kim neyi hangi yetkiyle yapıyor, dosyanızda açıkça yazar.